NASA ka zbuluar planet ambicioze për ndërtimin e një baze të përhershme në Hënë, duke publikuar detaje mbi uljet robotike, dronët eksplorues dhe automjetet që synon të dërgojë në sipërfaqen hënore gjatë dekadës së ardhshme.
Agjencia amerikane hapësinore po bashkëpunon me disa kompani private, mes tyre Blue Origin e Jeff Bezos, Intuitive Machines dhe Astrobotic, për zhvillimin e teknologjisë që do të mbështesë misionet e ardhshme hënore.
Sipas NASA-s, projekti është pjesë e programit “Ignition Moon Base”, i cili parashikon krijimin e një baze gjysmë të përhershme në Polin Jugor të Hënës deri në vitin 2032. Fillimisht, do të dërgohen anije robotike, dronë dhe roverë për të eksploruar terrenin, për të testuar teknologjitë dhe për të transportuar instrumente shkencore.
Administratori i NASA-s, Jared Isaacman, deklaroi se SHBA-ja “nuk do të heqë dorë më kurrë nga Hëna”, duke theksuar rëndësinë strategjike të rikthimit amerikan në sipërfaqen hënore.
Plani amerikan vjen në një kohë kur gara hapësinore me Kinën po intensifikohet. Pekini synon të dërgojë astronautë në Hënë deri në vitin 2030, ndërsa së fundmi lëshoi anijen kozmike Shenzhou-23 drejt stacionit hapësinor Tiangong.
NASA synon që përmes bazës hënore të realizojë eksperimente shkencore, të shfrytëzojë burime të mundshme natyrore dhe të krijojë kushte për misionet e ardhshme drejt Marsit. Projekti përfshin edhe ndërtimin e sistemeve të energjisë bërthamore dhe diellore në Hënë.
Megjithatë, ekspertët mbeten skeptikë për afatet kohore të vendosura nga NASA. Shkencëtari hënor Simeon Barber tha për BBC se Kina mund të jetë vendi i ardhshëm që do të zbarkojë njerëz në Hënë, për shkak të vonesave dhe sfidave teknike me anijet amerikane të uljes.
Një nga sfidat kryesore mbetet zhvillimi i anijes “Starship Human Landing System” nga SpaceX, e cila pritet të transportojë astronautët në sipërfaqen hënore, por deri tani është përballur me vonesa të shumta.
