Turqia ka zgjeruar operacionet e saj të spiunazhit në territoret e huaja, duke synuar kritikët dhe kundërshtarët e qeverisë së Presidentit Recep Tayyip Erdogan. Kjo fushatë agresive e veprimeve të fshehta, përfshirë mbikëqyrjen, mbledhjen e informacionit dhe hartimin e rutinave të përditshme të objektivave në dhjetëra vende në Evropën Perëndimore dhe Ballkan, besohet se është një parakusht për veprime të mëtejshme nga agjentët turq që mund të përfshijnë akte të dhunshme dhe vdekjeprurëse.
Sipas një dokumenti të klasifikuar të qeverisë turke, datuar më 25 janar 2024 të botuar nga Nordic Monitor, spiunët turq kanë mbledhur informacion aktivisht në Perëndim dhe kanë transmetuar raporte në qendrën e tyre në Ankara. Dokumenti, i përfshirë në 8 faqe, zbulon vetëm pjesën e sipërme të ajsbergut në një operacion spiunimi të gjerë të kryer nga shërbimet e shumëfishta të inteligjencës turke në dhjetëra vende të huaja.
Dokumenti përmend vende si SHBA, Kanada, Mbretëria e Bashkuar, Gjermania, Franca, Polonia, Belgjika, Hollanda, Zvicra, Luksemburgu dhe Norvegjia. Vendet shtesë janë të përfshira në dokumente të lidhura. Përgatitur nga Drejtoria e Përgjithshme e Sigurisë (Emniyet) në Ankara, dokumenti ka një fletë titulli me nënshkrimin e Shefit të Policisë Engin Aydın dhe urdhëron policinë të kryejë hetimet e mëtejshme në individët të cilët emrat e tyre janë mbledhur në vendet e huaja.
Përdorimi i ambasadave dhe konsullatave turke si qendra inteligjente ka përshpejtuar shumë pas emërimit të Hakan Fidanit si ministër i jashtëm në verën e vitit 2023. Fidan, i cili më parë shërbeu si drejtor i shërbimit të famshëm të inteligjencës turke, Organizata Kombëtare e Inteligjencës (Milli İstihbarat Teşkilatı ose MIT), për një dekadë, ka luajtur një rol të rëndësishëm në ndihmën ndaj qeverisë Erdogan me veprimtari të tilla si operacione me flamur të rremë, fushata ndikimi dhe rrëmbimi i kritikëve për pyetje nën torturë në vende të fshehura të pashpallura.
Fidan ka sjellë me vete disa zyrtarë të lartë të inteligjencës nga MIT dhe i ka vendosur ata në pozita kyçe në ministritë e jashtme, duke transformuar efektivisht shërbimin diplomatik në një aparaturë inteligjente të rëndësishme. Drejtoria e fshehtë e inteligjencës së ministrit të jashtëm, Direktoria për Siguri dhe Hulumtime (e njohur si Araştırma ve Güvenlik İşleri Genel Müdürlüğü në turqisht), është ristrukturuar, dhe Fatma Ceren Yazgan, një operative e gjatë e inteligjencës turke, është emëruar për të drejtuar direktoratin. Yazgan ka luajtur një rol kyç në profilizimin e ambasadorëve dhe diplomatëve turë të cilët rezultoi në shkarkimin e menjëhershëm të një të tretës së diplomatëve turq nga shërbimi i jashtëm në vitin 2016.
Presidenti Erdogan ka vënë gjithnjë e më shumë peshë në shërbimet e inteligjencës për të mbajtur regjimin e tij represiv në Turqi, për të shtypur zërat kritikë dhe për të goditur grupet e opozitës. Përmirësimi i mbikëqyrjes dhe aktiviteteve të mbledhjes së informacionit në vendet e huaja synojnë të frikësojnë kundërshtarët jashtë vendit, të krijohen një klimë frike në grupet e diasporës turke dhe të ndikohen politikat e jashtme dhe të brendshme të vendeve mikpritëse.
Ekspertët e inteligjencës që kanë folur me Nordic Monitor besojnë se mbikëqyrja, mbledhja e informacionit dhe hartimi i rutinave të objektivave të synuar mund të tregojnë se autoritetet turke po konsiderojnë të eskalojnë operacionet e tyre në vendet e huaja, duke përfshirë dhunë, rrëmbime dhe madje edhe vrasje.
Në dekadën e fundit, MIT është përfshirë në shumë komplotë në Evropë dhe në SHBA, duke përfshirë vrasje, përpjekje rrëmbimi, fushata frikësimi dhe operacione ndikimi. Një rast i rëndësishëm në vitin 2013 ishte ekzekutimi i tre grave të lidhura me Partinë e Punëtorëve të Kurdistanit (PKK) – Sakine Cansız, Fidan Doğan dhe Leyla Söylemez – në Paris, raportuarisht me urdhër nga MIT.
Besohej se atentati ishte kontraktuar tek Ömer Güney, një person i brendshëm i rekrutuar nga MIT. Një regjistrim zëri i publikuar në janar 2014 me zërin e Güney sugjeron se urdhri për vrasjet erdhi nga MIT. Në regjistrim, Güney është dëgjuar duke folur me dy zyrtarë të MIT në kohë të ndryshme, duke u ofruar atyre informacion të detajuar rreth planit dhe përgatitjeve për vrasjet.
Raportohet gjithashtu se qeveria Erdogan ka planifikuar të rrëmbejë Fethullah Gülenin, një klerik turk që banon në SHBA dhe që ka frymëzuar lëvizjen Gülen dhe besohet se ka organizua nj grusht shteti në Turqi, siç është zbuluar nga Wall Street Journal në nëntor 2017.
